ΚΡΕΤΑ · ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ · ΔΙΑΦΟΡΑ

Ευρώπη: μια πριγκίπισσα μεταξύ των κόσμων

Μια φοινικική πριγκίπισσα, ένας θεός σε μορφή ταύρου και το μεταβαλλόμενο νόημα ενός ονόματος.

Η ιστορία της Ευρώπης συνδέει την ανατολική ακτή της Μεσογείου με την Κρήτη και αργότερα με μια ολόκληρη ήπειρο. Ο μύθος μιλάει για την επιθυμία και τη δύναμη, αλλά και για το πώς οι ιστορίες στη συνέχεια παρέχουν τοπία και ταυτότητες με νόημα.

Η Ευρώπη ιππεύει έναν λευκό ταύρο σε όλο το Αιγαίο Πέλαγος προς την Κρήτη κατά την ανατολή του ηλίου.
Εικονογράφηση για Kreta Kroniek.

Μια ιστορία με περισσότερες από μία αρχές.

Στην πιο γνωστή εκδοχή ο Δίας βλέπει την φοινικική πριγκίπισσα Ευρώπη στην ακτή και τον μετατρέπει σε φιλικό λευκό ταύρο. Όταν σκαρφαλώνει στην πλάτη του, κολυμπάει στην Κρήτη. Εκεί παίρνει τη θεϊκή του μορφή. Η Ευρώπη θα είναι η μητέρα του Μίνωα, του Ραδαμανθύ και του Σαρπηδόνα. Η παράδοση δεν υπάρχει ως μια αμετάβλητη ιστορία: οι συγγραφείς διαφέρουν σχετικά με την οικογένεια της Ευρώπης, τη διαδρομή του ταύρου και τον τόπο συνάντησης.

Ο Ηρόδοτος αφηγείται την ιστορία στα πλαίσια αντικρουόμενων αναμνήσεων απαγωγών μεταξύ ελληνικών και ασιατικών κοινοτήτων. Ο μύθος είναι επίσης μια ιστορία για την προοπτική: ποιος αποκαλεί κάτι σαν απαγωγή, ποιος ονομάζει γάμο και ποιοι αποδίδουν την κίνηση των ανθρώπων στους θεούς; Μια προσεκτική ανάγνωση χωρίζει τη φωνή αφήγησης και την ιστορική πραγματικότητα.

Η Ευρώπη στην Κρήτη

Στην Κρήτη, η Ευρώπη έχει δυναστικό νόημα. Ο γιος της Μίνωας συνδέεται σε μεταγενέστερες παραδόσεις με την Κνωσό, το Ναυτικό, τους Νόμους και τον Μινώταυρο. Έτσι ένα κίνημα της θάλασσας γίνεται μια ιστορία προέλευσης για τη βασιλική εξουσία. Αυτό κάνει την ιστορία ενδιαφέρουσα δίπλα στην αρχαιολογία της Εποχής του Χαλκού, αλλά δεν αποδεικνύει ότι ο ιστορικός ανακτορικός πολιτισμός αυτοανακηρύχθηκε με αυτόν τον μύθο.

Οι καλλιτέχνες έχουν συχνά απεικονίσει την Ευρώπη στο πίσω μέρος του ταύρου, μερικές φορές με το πέπλο της ως πανί. Η σκηνή την δείχνει υποκριτική και ευάλωτη ταυτόχρονα: επιλέγει να καθίσει πάνω στο ζώο, αλλά δεν ελέγχει τον προορισμό. Αυτή η ένταση κάνει την εικόνα χρήσιμη για μεταγενέστερες ιστορίες σχετικά με τη μετανάστευση, τη δύναμη και τα όρια της συναίνεσης.

Από το όνομα προσώπου στην ήπειρο

Το όνομα Ευρώπη είναι γνωστό από νωρίς στον ελληνικό κόσμο, αλλά η ακριβής ετυμολογία είναι αβέβαιη. Η σύγχρονη γεωγραφική σημασία αυξήθηκε σταδιακά. Είναι λοιπόν πάρα πολύ εύκολο να πούμε ότι η ήπειρος είναι άμεσα και κάποτε πήρε το όνομά της από τη μυθολογική Ευρώπη. Ο μύθος και η γλώσσα των χαρτών έχουν επηρεάσει ο ένας τον άλλον στο πέρασμα των αιώνων.

Έτσι διαβάστε την ιστορία σε τρία επίπεδα: ως μια θεϊκή ιστορία, ως μια δυναστική ιστορία προέλευσης και ως μεταγενέστερη κατονομαστική παράδοση. Κάθε επίπεδο κάνει διαφορετικές ερωτήσεις. Ο μύθος αφηγείται πολλά για τη φαντασία των συνόρων και της συγγένειας· δεν είναι ταξιδιωτική αναφορά ή ιστορικό αρχείο μιας πριγκίπισσας.

Προβολή ερώτησης

Εάν η ίδια η Ευρώπη οδηγηθεί σε άλλη ακτή, ποιος έχει το δικαίωμα να διεκδικήσει την ιστορία της ως προέλευση μιας ηπείρου; Συγκρίνετε τις παλιές διηγηματικές εκδοχές με τους σύγχρονους χάρτες και παρακολουθήστε ποιος μιλάει, ποιος κινείται και ποιος αιχμαλωτίζει το όνομα.

Πηγές και ανάγνωση

Όλα 40 σε βάθος φακέλους →

← Επιστροφή στη Μυθολογία & Φιλοσοφία